Share/Save/Bookmark پرنٹ کریں دوست کو بھیجیں نگراں کو لیٹر بیھجیں تبصرہ بھیج دیں تبصرہ ظاہر کریں صفحہ کےلئےhtml کوڈ اپنائیں
نبی کریم صلی اللہ علیہ وسلم کے روزے کا طریقہ
مقالات مادہ کا بیان

«Ахлуссунна вал-жамоа» кутубхонаси

«Фикх рисолалари» силсиласи

Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам рÿзасининг сифати

 

Бисмиллахир рохманир рохийм

 

Барча оламлар роббиси бÿлган Аллохга хамдлар, Унинг элчисига, элчисининг ахли-байти ва уни севганларнинг барчасига салавот ва саломлар бÿлсин.

Ушбу рисола расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг кандай рÿза тутганлари, рÿзанинг фарзлари, шартлари, одоблари, дуолари, фойдалари, рÿза тутиш фарз бÿлган кишилар ва рÿзани бузувчи нарсалар хакидадир.

Аллох таъоло мусулмонларни хаётларининг барча жабхасида расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатларини татбик этишларига муваффак килсин.

 

Рÿзанинг таърифи

Рÿзасубх содикдан Куёшнинг ботишига кадар Аллох таъолога ибодат нияти билан рÿзани бузадиган барча нарсалардан тийилиш, демакдир.

Рамазон ойида рÿза тутиш Ислом динининг пойдеворларидан биридир. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар:

«Ислом беш нарса асосига курилгандир: «Аллохдан ÿзга илох йÿк ва Мухаммад Аллохнинг элчисидир» деб гувохлик бериш, намозни тÿкис адо этиш, закотни бериш, рамазон рÿзасини тутиш, Байт (Каъба) ни хаж килишдир» (Имом Бухорий ва имом Муслим ривоятлари).

 

Рÿза кимлар учун фарз

Рÿза аклли, балогат ёшига етган, муким ва рÿза тутишга кудрати етган хар бир мусулмон учун фарздир.

Кофирлар учун рÿза тутиш фарз эмас. Агар кофир кейинчалик Ислом динини кабул килса, кофирлик кунларининг казо рÿзасини тутиб бермайди.

Балогат ёшига етмаган болага хам рÿза тутиш фарз эмасдир. Аммо ÿрганиши учун рÿза тутишга буюриш керак.

Мажнун (жинни) ларга рÿза тутишлари фарз эмасдир. Чунки уларнинг зиммасида масъулият-таклиф йÿкдир. Уларнинг, гарчи ёшлари катта бÿлса хам, фидя бериб, бечораларга таом едириш мажбурияти хам йÿкдир. Акл хастаси ёки эсар бÿлган карияларга хам рÿза тутиш фарз эмасдир.

Бемор (рÿза тутишга кодир бÿлмаса) тузалганидан сÿнг казосини тутиб беради. Сурункали касалликка чалиниб рÿза тута олмаган одамнинг хукми ёши улуг бÿлган ёки касаллигидан тузала олмаган одамнинг хукмидадир. Бундай одамлар хар куни бир факирнинг корнини тÿйдирадилар.

Хомиладор ва эмизикли хотинларга рўза тутиш огир бўлса ёки чакалокларига бирон зарар етишидан кўрксалар, рамазон ойида рÿза тутмай, кейинрок казосини тутиб беришлари мумкин.

Хайз ва нифос кÿрган аёллар хам рамазон ойида (неча кун кон кўрган бÿлсалар шунча) кун рÿза тутмайдалр ва кейинрок колдирган кунларининг казосини тутиб берадилар. 

Сувда чÿкаётган ёки ёнгинда ёнаётган кимсани куткариш учун рÿзани очиш ва унинг казосини кейинрок тутиб бериш мумкин.

Мусофирнинг рÿза тутиши ёки тутмаслиги ÿз ихтиёридадир. Сафар умра каби тасодифий ёки наклиётчилик каби давомли бÿлса-да, хеч бир фарк йÿкдир. Бундай одамлар ÿз юртларидан чикканларидан сÿнг рÿза тутмасликлари мумкин. Бирок, кейинрок тутмаган кунлари микдорича казо рÿзаси тутадилар.

 

Рамазон рÿзасини бошлаш ва тугатиш

Ислом шариати ибодатларни, хар бир замон ва хар бир шахс учун осонлик билан килиш мумкин бÿлган, меъёр ва белгиларга боглади. Шулардан бири рамазон ойининг рÿзасидир. Куръон Карим ва расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатлари бу ибодатни рамазон хилолининг кÿриниши билан бошланиб, Шаввол хилолининг кÿриниши билан тугалланишини баён килди.

Куръон Каримда Аллох таъоло деди:

«(У санокли кунлар) Рамазон ойидирки, бу ойда одамлар учун хидоят бўлиб ва фурконнинг очик оятлари бўлиб Куръон нозил килинган. Сизлардан ким бу ойга хозир бўлса, рÿза тутсин...» (Бакара: 185).

Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам хам ÿзларининг хадис шарифларида ояти каримада зикр этилганидек Рамазон рÿзасига етишишни баён килдилар. Биз у хадисларнинг энг ишончли-сахихларини келтирмокчимиз.

Абдуллох ибн Умар разияллоху анху деди: «Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: «Хилолни кÿрмай туриб рÿза тутишни бошламанглар! Хилолни кÿрмай туриб рÿзани тугатманглар! Агар булутлар хилолни кÿришингиздан тўсса, ой кунларининг сонини ÿттизга еткизинглар!» (Имом Бухорий, имом Муслим, имом Абу Довуд ва имом Насоий ривоятлари).

Имом Термизийнинг ривояти куйидагичадир:

«Рамазондан аввал рÿза тутмангиз. (Рамазон) хилолини кÿриб рÿза тутишни бошлангиз, (шаввол) хилолини кÿргандан кейин (эса) огзингиз очик бÿлсин. Агар булут хилолни кÿришга монеълик килса, у (рамазон ойи) ни ÿттиз кунга еткизинг».

Имом Бухорийнинг ривояти эса бундайдир:

«Агар (хаво) булутли бÿлса шаъбон ойини (нг кунлари) ни ÿттизга еткизинглар».

Бошка бир ривоятда эса: «(Агар рамазон ойининг йигирма тÿккизинчи куни) хаво булутли бÿлиб, шаввол хилолини кÿра олмасангиз, ÿттиз кун рÿза тутингиз!».

Яна Абдуллох ибн Умар разияллоху анху деди: «Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам: «Биз саводсиз умматмиз: на ёзишни ва на хисоблашни биламиз. Ой бундай (икки кафтларининг бармокларини тўла ёзган холда уч бор ишора килдилар) ёки бундайдир (икки кафтларининг бармокларини тўла ёзган холда икки бор, учинчисида бир дона бармокларини юмган холда ишора килдилар)» — дедилар» (Имом Бухорий, имом Муслим, имом Абу Довуд ва имом Насоий ривоятлари).

Яъни, камарий ой баъзида ÿттиз ва баъзида йигирма тÿккиз кун бÿлиши мумкин.

Мазкур хадислар бу мавзуда ривоят килинган кÿплаб хадислар ичидан танлаб олганимиз намуналар, холос. Зеро, бу маънодаги хадислар жуда хам кÿпдир.

Шунга асосан Ислом олимларининг аксарлари Рамазон рÿзасини хилолни кÿриб бошлаш ва шаввол хилолини кÿриб тугатишга катта эътибор берганлар. Шунинг учун хам хар бир мусулмон бу ибодатга хам бошка ибодатларга хам эътиборларини каратишлари ва шариат кÿйган меъёр-ÿлчовларга диккат этишлари керак.

 

Рÿзанинг ахкомлари

1. Ният.

Фарз рÿзаларда кечкурун ётишдан олдин ният килиш шарт. Ниятни субх  киришидан аввалги вактгача кечиктирса бўлади. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: «Субхидан аввал рÿзаниг ниятини килмаган одамнинг рÿзаси рўза эмасдир» (Имом Абу Довуд ривояти); Бошка бир ривоятда: «Кечкурун, ётишдан аввал рўзага ният килмаган одамнинг рўзаси рўза эмасдир» — деганлар.  (Имом Насоий: «Сахих»).

Ниятнинг ўрни калбдир. Зеро, расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам ва сахобалардан рÿза тутиш учун тиллари билан ният килганлари ривоят килинган эмас.

 

2. Рÿза тутишнинг вакти.

Аллох таъоло деди:

«То субхи содик вактига кадар, еб-ичинглар, сÿнгра, кечгача рÿзани бенуксон килиб тутинглар!» (Бакара: 187).

 

Субхи икки турлидир:

Субхи козиб (ёлгон субхидам): бу субхида бомдод намозининг вакти кирмаган бÿлади. Рÿза тутмокчи бÿлган одамнинг бу вактда еб-ичиши  харом эмасдир. Уфкда тик чизик каби ва бÿрининг куйругига ÿхшаган ойдинлик субхи козибнинг аломатидир.

Субхи содик: бу субхида бомдод намозининг вакти кирган бÿлади. Бу вактдан сÿнг еб-ичиш мумкин эмасдир. Субхи содик тоглар ва тепаликлар устида ёйилган окликдир.

Ифтор вакти: кун чикиш томонда коронгиликнинг бошланган, кун ботиш томонда эса кундузнинг тугаб, Куёшнинг юмалок шакли бутунлай ботган вактидир. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам бу хакда шундай дедилар: «Кеча бу ёкдан бостириб келса, кундуз бу ёкка чекиниб кетса ва куёш ботса рўзадор огзини очибди» (Имом Муслим ва имом Бухорий ривояти). Бу - Куёшнинг бутунлай ботиши, демакдир. Ботгандан сÿнг Куёшнинг ёруглиги колса хам, хукм айнидир.

 

3. Сахарлик.

Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: «Биз билан ахли китобларнинг рÿзаси ÿртасидаги фарк – сахарликдир» (Имом Муслим ривояти). Бошка бир ривоятда: «Барака уч нарсададир: жамоат, сарийд (араблар севиб ейдиган таом) ва сахарликда» (Сахих хадис, Табароний: «ал-Муъжамул-Кабир»).

Расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг баракот деб баён килган сахарликни тарк килиш суннатга хилофдир. Чунки сахарлик килиш суннатга риоя килиш, демакдир. Табиийки, рўза тутиш одамлар учун осон эмас. Бирок, сахарлик хам хадисларда баён килинганидек, баракотли озукадир. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам: «Баракотли овкатга келинг» деб айтганларида шунга ишора килган эдилар (Абу Довуд ривояти).

Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар:

«Сахарлик – барака емагидир. Гарчи бир ютим сув билан бÿлса-да, сизлардан бирингиз сахарликни тарк этмасин! Чунки Аллох ва унинг фаришталари сахарлик килганларга салавот айтадилар» (Имом Ахмад ибн Ханбал ривояти);

«Хурмо мÿъминнинг кандай хам яхши сахарлиги» (Абу Довуд  ривояти).

Сахарликни субхи содикка кадар давом эттириш, расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатларидир.

 

4. Рÿзадор тарк килиши керак бÿлган амаллар.

Ёлгон сÿз.

Бунга араб тилида «зур» дейилади. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: «Ким зур (фитна ва фасодга сабаб бÿлган ёлгон сÿз) ни тарк этмаса Аллох азза ва жалланинг унинг емаклари ва ичмакларини тарк этишига эхтиёжи йÿкдир» (Имом Бухорий ривояти).

Фойдасиз ва хаёсиз сÿз.

Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: «Рÿза емок ва ичмокдан тийилишгина эмас. Балки, у фойдасиз ва хаёсиз сÿзларни айтишдан сакланиш (хам), дир. Бирор киши сизни хакорат килса ёки сизга жохилона муносабатда бÿлса, «Мен рÿзадорман, мен рÿзадорман» — деб айтинг» (Сахих хадис, ибн Хузайма ривояти).

 

5. Рÿзадорга мубох (рухсатли) амаллар.

Рўзадорнинг жунуб холатда тонг оттириши.

Бу хакда Оиша ризияллоху анхо шундай дедилар: «Расулуллох соллаллоху                           алайхи ва саллам ахли билан жимо килгани сабаб жунуб холатида тонг отиб колар, кейин гусл килиб рÿзаларини тутар эдилар» (Имом Бухорий ривояти).

Рўзадорнинг мисвок ишлатиши.

Бу хакда расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам: «Агар умматимга огир бўлмаганда, уларни хар бир тахоратларида мисвок ишлатишларига амр этар эдим» — дедилар  (Имом Бухорий ва Муслим ривоятлари).

Расулуллох саллаллоху алайхи ва саллам рÿзадор ва рÿза тутмаган кишиларнинг мисвок ишлатишлари хакида бирон бир фарк бор эканини баён килмадилар. Зеро, рÿзадор бÿлган ёки рÿзадор бÿлмаган пайтларда  хар бир мусулмоннинг тахорат килганида, намоз олдида мисвок ишлатиши завол (кун огиши)дан аввал ёки заволдан кейин бўлишининг фарки йўкдир.

Мазмаза (огизни чайиш) ва истиншок (бурунга сув олиб чикариб ташлаш).

Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам рÿзадорлик пайтларида мазмаза ва истиншок килганлар, бирок, уларни муболага билан килишдан кайтарганлар: «...Рўзадорлигингдан бошка пайтда истиншокни муболагали кил» (Абу Довуд ривояти).

Кучоклаш ва ÿпиш.

Уммул муъминийн Оиша разияллоху анхо: «Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам рÿзадор пайтларида хотинларини кучоклар ва ÿпар эдилар. У сизларнинг ичингизда ÿз шахватига ÿта эга бÿла олган зот эдилар» — дедилар. (Имом Бухорий ва имом Муслим ривояти).

Бу ёшлар учун макрухдир, кариялар бундан мустасно. Чунки расулуллох соллаллоху алайхи ва салламдан бунинг сабаби сÿралганида: «Кари одам ÿз нафсига эга бÿла олади» — деб жавоб берганлар (Ахмад ибн Ханбал: «ал-Муснад»).

Кон тахлилини килдириш ва озиклантирмайдиган укол олиш рÿзани бузмайди. Чунки булар ошкозонга кетмайди ва озиклантирмайди хам. Бирок, кувват бÿлиши учун бериладиган нина (укол) лар, глюкоза ва гемодез куйилса рÿза бузилади.

Кон олдириш хам рÿзани бузмайди. Абдуллох ибн Аббос разияллоху анху деди: «Пайгамбар соллаллоху алайхи ва саллам рÿзадор холларида кон олдирар эдилар» (Имом Бухорий ривояти). Шунингдек тиш олдириш хам рÿзани бузмайди.

Овкатларнинг таъмини кÿриш таомнинг томокка кетмаслиги шарти билан жоиздир. Тиш маъжуни хакида хукм хам айнидир. Чунки Абдуллох ибн Аббос разияллоху анхудан шундай ривоят килинган: «Рÿзадор бÿла туриб сирканинг таъмини томокка кетмаслик шарти билан кÿришнинг зарари йÿкдир» (Имом Бухорий ривояти).

Сурма кÿйиш ва кўзга томизиладиган дорилар хам рÿзани бузмайди. Бу нарсаларнинг таъми димогда хис этилса-да, рÿза бузилмайди. Имом Бухорий «Сахих» тўпламида шундай дейди: «Анас, Хасан ва Иброхим рÿзадорнинг сурма куйишида хеч бир карохият кÿрмадилар».

 

6. Ифтор.

Ифтор (энг аввалги вактида килиш) учун шошилиш.

Ифторни энг аввалги вактида килиш учун шошилиш расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг суннатларидан ва унда яхудий ва насронийларга мухолифлик бордир. Чунки улар рÿзаларини юлдузлар чиккунига кадар кечиктирадилар. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: «Одамлар ифтор (килиш) га шошилар эканлар, хайр-яхшилик узра бÿладилар» (Имом Бухорий ва имом Муслим ривояти).

Яна шундай дедилар: «Юлдузларнинг чикишини кутмай ифторларини килар эканлар, умматим менинг суннатим узрадирлар» (Ибн Хиббон: «Сахих»).

 

Шом намозидан аввал ифтор килиш.

Анас разияллоху анху деди: «Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам намоз ÿкишдан аввал ифтор килар эдилар.» (Абу Довуд ривояти).

 

Нима билан ифтор килади?

Анас разияллоху анху деди: «Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам намоз ÿкишдан аввал рутаб (чала пишган хурмо) лар билан ифтор килар эдилар. Агар у бÿлмаса  курук хурмо билан, у хам бÿлмаса бир неча култум сув билан ифтор килар эдилар» (Абу Довуд ривояти).

 

Ифтордан кейин килинадиган дуо.

Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам ифтор килганларидан сўнг: «Захабаз-замау, вабталлатил уру-у-ку ва сабатал ажру ин ша Аллох» Чанкок кетди, томирлар намланди ва савоблар собит бÿлди, иншааллох» — дер эдилар (Абу Довуд ривояти).

 

7. Рÿзани бузувчи нарсалар

 

Касддан ейиш ва ичиш.

Фойдали ва фойдасиз (сигарет каби) бÿлса-да, ейиш ва ичиш рÿзани бузади. Бирок, унутиш, хато ва зўрлаш холатлари, иншааллох, рÿзани бузмайди. Расулуллох соллаллохуу алайхи ва саллам: «Кимки унутиб еб, ичса рÿзасини нихоясига еткизсин. Чунки Аллох унга едириб, ичирибди» — дедилар (Имом Бухорий ва имом Муслим ривояти).

 

Жинсий алока килиш.

Рÿза тутиши фарз бÿлган хар бир одамнинг рÿзадорлик пайтида жинсий алока килиши, унинг рÿзасини бузади. Бундай одамлар рÿзаларининг казосини тутишлари ва огир каффорот беришлари керак. Бу каффорот – бир кулни озод килишдир. Агар буни адо этишга имкони бÿлмаса пайдар-пай икки ой рÿза тутиб бериши керак. Бунга хам имкони бÿлмаса, олтмишта факирнинг корнини тÿйгизиши керак. Бу каффоротларнинг тартиб билан килиниши суннатда ворид бÿлган, уларнинг бирисидан ожиз бўлмай туриб иккинчисига ÿтилмайди.

 

Касддан кусиш.

Рÿзадор истаги бÿлмай кусса рÿзаси бузулмайди. Мухаммад соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: «Ихтиёрсиз кусган кишининг рÿзаси бузилмас. Касддан харакат килиб кусса, рÿзасининг казосини тутиб берсин» (Абу Довуд, сахих хадис).

 

Озикланиш учун килинган нина (укол) лар.

Бу турдаги ниналар озик моддаларини ичакларга ёки конга еткизиш учун  килинади. Бундай холатларда рÿза очилади. Чунки килинган бу уколлар билан инсон вужуди озикланади.

 

Хайз ва нифос конларининг келиши.

Хайз (ва нифос) кони келиши билан хотин-кизларнинг рÿзалари бузилади. Кейинчалик казоларини тутиб берадилар.

 

Маний тўкиш.

Уйгоклик пайтида хар кандай харакат билан маний чикариш, кучоклаш, ÿпиш ва шунга ÿхшаш нарсалар окибатида манийнинг чикиши рÿзани бузади. Уйкуда эхтилом бÿлиш инсон ихтиёридан ташкари бÿлгани учун рÿзани бузмайди.

 

Кон куйиш.

Кон йўкотиши сабабли кон куйдирган одамнинг рÿзаси бузилади.

 

8. Казо рÿзаларни тутиш.

Колдирилган рÿзалари бÿлган киши, кечиктирмасдан, тезрок казоларини тутиб бериши яхши.

Казо рÿзани пайдар-пай тутиш мажбурий эмас. Ислом уламолари вафот этган кишининг зиммасида ўкимай колдирган намозлари бўлса, уларнинг казосини  бошка киши ўкимаслигига ижмо килганлар. Шунингдек кимки хаётида рўза тутишга кодир бўлмаса, унинг хаётлигида биров унинг казосини тутмайди. Балки, хар куни эвазидан бир мискиннинг корни тўйгизилади. Лекин кимки вафот этса, унинг зиммасида рўза бўлса, валийси казосини тутиб беради. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам дедилар: «Ким вафот этса ва унинг зиммасида рÿза бÿлса, унинг ÿрнига валийси тутиб беради»   (Муттафакун алайхи).

 

9. Намоз ÿкимайдиган одамнинг тутган рÿзаси.

Рÿза тутган холида намоз ÿкимаган одам, Исломнинг тавхиддан сÿнгги энг мухим рукнини килмаган бÿлади. Намоз ўкимаган одамнинг тутган рÿзасидан фойда йÿк. Чунки намоз диннинг устунидир.

Аксари уламолар намозни тарк этган кимсанинг кофир эканлигига хукм килганлар. Кофирнинг эса амаллари кабул бÿлмас. Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам: «Биз билан (кофир ва мушриклар) ÿртасидаги ахд – намоздир. Ким намозни тарк этса, кофирдир» — дедилар (Ахмад ибн Ханбал ривояти).

 

Тарових намози.

Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам рамазон ойида жамоат билан тарових намозини адо этишни жорий килганлар. Бирок, бу намоз фарз бўлиб колса, умматларига огир бÿлиб колишидан кÿркканлари учун уни жамоат билан ÿкишни тарк этганлар. Унинг ракатлари витрдан ташкари саккиз ракатдир. Оиша  розияллоху анхо пайгамбармизнинг тунги намозларини шундай баён килганлар: «Расулуллох саллаллоху алайхи ва саллам рамазонда хам ундан бошкасида хам ўн бир ракатдан зиёда ўкимаганлар»  (Муттафакун алайхи).

Умар ибн Хаттоб разияллоху анху бу суннатни кайта тиклаганларида ÿн бир ракат ÿкиган эдилар. Бу хам бир суннатдир (Имом Молик: «ал-Муваттаъ»).

Колаверса учта мазхабда тарових намози йигирма уч ракатдир.

Хозирги кунда тарових намозини (витр билан бирга) йигирма уч ракаат ÿкиётган намозхонлар намознинг таъдилул-аркон – хар бир рукнни тÿла бажармай, шошилиб ÿкимокдалар. Бу билан расулуллох соллаллоху алайхи ва салламниниг суннатларида бÿлмаган бир ишни килмокдалар. Одамлар расулуллох соллаллоху алайхи ва салламнинг бу мавзудаги суннатларини тадкик этишлари ва У зотдан намуна олишлари керак. Чунки икки дунё бахт саодати шундадир.

Бугунги кундаги мусулмонларнинг кироат, рукуъ ва саждаларда шошилиб килишаётган намозлари кемтик-хатоли намоздир. Бу кемтиклик баъзида уларнинг намозларини бузади, баъзида эса намознинг хайбатини кеткизади.

 

11. Фитр закоти (садакаи фитр).

Абдуллох ибн Умар разияллоху анхумо ривоят килади: «Расулуллох соллаллоху алайхи ва саллам рамазонда одамларга садакаи фитрни фарз килди»  (Имом Бухорий ва Муслим ривоятлари).  Шу хадисга биноан садакаи фитрни бериш фарздир.

 Садакаи фитр катта, кичик, эркак, хотин, хур ва кул мусулмон учун фарздир. Унинг микдори бир соъ, уни махаллий халкнинг кÿпрок истеъмол киладиган озик-овкат махсулотларидан чикариш керак. Уни киши ўзи ва бола-чакасининг бир кунлик ейдиган озик-овкатидан ортигидан чикаради. Унинг энг афзали эса, факирлар мухтож бÿладиган нарсалардир.

Садакаи фитрни беришнинг афзал вакти хайит намозига чикишдан аввал. Хайитдан бир-икки кун аввал берса хам бÿлаверади. Бирок, хайит намозидан кейинга колдирилмаслиги керак.

Аллох бу килган хизматларимизни ÿзининг розилиги учун кабул килсин ва эртага хузурига борганимизда жаннатга киришимизга васила килсин. Омийн.

Абу Мухаммад ал-Бухорий

 

*          *          *

مشترک لنک
  1. آڈیو رمضان میں سلف کا طریقہ ( متعلقات ) - ( عربي زبان )